Eskimosi na diecie białkowo-tłuszczowej, okaz zdrowia? Strzał w stopę propagatorów diet tłuszczowych?

AI!

(To w języku inuktitut znaczy mniej więcej: CZOŁEM KOMPANIA!)

Zatrzymamy się dziś chwilę w nieprzyjaznym, zimnym środowisku, aby przyjrzeć się dokładniej populacji Inuitów (ludów zamieszkujących najzimniejsze tereny Kanady, Grenlandii, Syberii i Alaski). Po naszemu mówiło się zawsze „Eskimosi” i to już naprowadza nas na pewne wyobrażenie. Te niezwykłe, rdzenne ludy żyją w warunkach dość ekstremalnych jak na nasz gatunek. Odzwierciedlenie tego znajdujemy również w szeroko pojętym stylu życia (sposób spędzania wolnego czasu, zachowania społeczne, dieta).
Zatrzymam się na chwilę przy temacie wiodącym całego blogu, a więc przy sposobie żywienia. Tradycyjnie żyjący Inuici odżywiają się zgodnie z założeniami diety białkowo-tłuszczowej (to właśnie dlatego tak często propagatorzy tej koncepcji powołują się na casus Eskimosów – podając abstrakcyjne dane na ich temat – ale o tym później). W menu ludów północy znajdujemy głównie ryby, mięso (foki, morsy, renifery), tłuszcz. Doktor Kwaśniewski byłby dumny, toż to dieta optymalna w czystej postaci.

INUICI – IKONA ZDROWIA?

Nie ma nic zaskakującego w tym, że społeczeństwa Eskimoskie chorują. Wydaje się to całkiem logiczną konsekwencją powyższego sposobu żywienia. Problem w tym, że Eskimosi przedstawiani są jako okaz zdrowia, a ich przykład powoływany jest najczęściej przy dyskusji na temat cholesterolu i jego wpływu na choroby układu krążenia.
Argument typu: „Inuici jedzą głównie tłuszcz nasycony i nie występują u nich zmiany miażdżycowe” powtarzany był tak często, że większość osób przyjęła go za pewnik. W ogóle wyłonił się obraz społeczeństw wolnych od cukrzycy, nowotworów i chorób serca (czyli głównych killerów w zachodnich społeczeństwach).

FAKTY

Fakty są jednak zgoła odmienne. Średnia długość życia tradycyjnych Inuitów jeszcze sto lat temu była bardzo krótka (około 32-35 lat).
Najbardziej aktualne dane (spis 2006 r. Kanada) pokazują, że średnia długość życia Inuitów jest niższa niż w rozwiniętych częściach Kanady o 12 lat!
Aktualna struktura wieku: wiek wyższy niż 45 lat osiągnęło raptem 17% społeczeństwa Eskimosów, podczas gdy w całej Kanadzie odsetek ten wynosi 41%.
Planowana długość wieku wzrasta i statystyki się poprawiają, ale to tylko za sprawą upowszechnienia profilaktyki zdrowotnej, zmian dietetycznych (!) i ogólnej westernizacji tych rejonów (dostępu do medycyny, ale również zachodniego, „śmieciowego” stylu życia).
Coś tu nie gra z teorią Ikony Zdrowia, prawda? Popatrzmy dalej!

SAMOBÓJSTWA

Temat poboczny, ale jednak powiązany z ogólną kondycją zdrowotną tych ludów (w tym również relacją zdrowie-zdrowie psychiczne). Problem samobójstw jest zjawiskiem tak wyraźnym, że nie sposób go ominąć.

Grafika z:  arktyka.org za  www.itk.ca
Jak na okaz zdrowia, to co najmniej zastanawiające.

CHOROBY SERCA

„Jedzą prawie sam tłuszcz, a nie chorują”. Czyżby?
Although Eskimos were thought to be protected from cardiovascular disease (CVD), state health data show a large proportion of deaths from CVD, despite traditional lifestyles and high omega-3 fatty acid intake.
These data show high CHD and stroke prevalence in Alaska Eskimos, despite low average LDL-C and high HDL-C.
Cardiovascular disease prevalence and its relation to risk factors in Alaska Eskimos.
Nutr Metab Cardiovasc Dis. 2010 Jun;20(5):350-8.

NOWOTWORY

O relacji między spożywaniem tłuszczy i białek zwierzęcych a powstawaniem i promocją niektórych nowotworów wspominałem parokrotnie (Tłuszcz a rak piersiTłuszcz a rak piersi – komentarzOsoby cz. 3 Dr T. Colin Campbell, Chcesz trzasnąć na serce? Oto recepta). Czy Inuici jako okaz zdrowia wyłamują się z powyższych schematów?
The results of an international, collaborative study of cancer in Circumpolar Inuit in Greenland, Canada, Alaska and Russia are summarized. A total of 3255 incident cancers were diagnosed from 1969 to 1988 among 85 000-110 000 individuals. Indirect standardization (SIR) based on comparison populations in Connecticut (USA), Canada and Denmark showed excess risk of cancer of the lung, nasopharynx, salivary glands, gallbladder and extrahepatic bile ducts in both sexes, of liver and stomach cancer in men, and renal and cervical cancer in women.
Comparison of nutrition as customary in the Western World, the Orient, and northern populations (Eskimos) in relation to specific disease risks.
Arctic Med Res. 1988;47 Suppl 1:110-20.
To może cytat okraszę jeszcze grafiką z badań. To zawsze lepiej działa na wyobraźnię.

Obie grafiki z badania:

CANCER IN CIRCUMPOLAR INUIT 1969-1988 A summary
N I L S H 0 J G A A R D N I E L S E N H, A N S H . S T O R M , L E S L I E A . G A U D E T T Ea n d A N N E P . L A N I E
Acta Oncologica Vol. 35, No. 5, pp. 621-628, 1996

Strzał w stopę – to mało powiedziane. Zapamiętajmy powyższe na wypadek dyskusji o tłuszczach w diecie.

Leave a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *